ΚΕΙΜΕΝΟ: Σοφοκλέους, Αντιγόνη στ. 450-461

ΑΝ. Οὐ γάρ τί μοι Ζεὺς ἦν ὁ κηρύξας τάδε,       450

οὐδ᾽ ἡ ξύνοικος τῶν κάτω θεῶν Δίκη

οὐ τούσδ᾽ ἐν ἀνθρώποισιν ὥρισαν νόμους,

οὐδὲ σθένειν τοσοῦτον ᾠόμην τὰ σὰ

κηρύγμαθ᾽ ὥστ᾽ ἄγραπτα κἀσφαλῆ θεῶν

νόμιμα δύνασθαι θνητὸν ὄνθ᾽ ὑπερδραμεῖν.     455

Οὐ γάρ τι νῦν γε κἀχθές, ἀλλ᾽ ἀεί ποτε

ζῇ ταῦτα, κοὐδεὶς οἶδεν ἐξ ὅτου ᾽φάνη.

Τούτων ἐγὼ οὐκ ἔμελλον, ἀνδρὸς οὐδενὸς

φρόνημαδείσασ᾽, ἐν θεοῖσι τὴν δίκην

δώσειν• θανουμένη γὰρ ἐξῄδη, τί δ᾽ οὔ;             460

κεἰ μὴ σὺ προὐκήρυξας.

ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ

Α. Να μεταφράσετε στο τετράδιό σας το παραπάνω απόσπασμα.

Μονάδες 30

Β. Να γράψετε τις απαντήσεις των παρακάτω ερωτήσεων:

1. Με ποια επιχειρήματα υπερασπίζεται η Αντιγόνη την πράξη της μπροστά στον Κρέοντα;

Μονάδες 10

2. Στις φιλοσοφικές αναζητήσεις της εποχής του σχετικά με την υπεροχή του γραπτού ή άγραφου νόμου παίρνει μέρος και ο Σοφοκλής με το έργο του «Αντιγόνη». Ποια άποψη υπερασπίζεται; Να δικαιολογήσετε την απάντησή σας.

Μονάδες 10

3. Ποια είναι η στάση που τηρεί ο Χορός απέναντι στον Κρέοντα και για ποιο λόγο έχει μια τέτοια στάση;

Κείμενο από μετάφραση (στ. 207-216)

(ΚΡ.) Αυτή 'ναι η θέλησή μου· ποτέ δε θα τιμήσω                                 207

            εγώ περισσότερο τους άδικους από τους δίκαιους.

            Νεκρό και ζωντανό το ίδιο θα τιμήσω

            αυτόν που με της πόλης τα νερά πηγαίνει.

ΧΟ.     Ό,τι σ' αρέσει, Κρέοντα, να κάνεις,

            γι' αυτόν που δυστροπεί, γι' αυτόν που πειθαρχεί στην πόλη.

            Είναι δικαίωμά σου να κάνεις χρήση νόμου, όπου θες,

            για πεθαμένους· ακόμη και για μας τους ζωντανούς.

ΚΡ.     Εγγυητές τώρα να γίνετε των λόγων μου.

ΧΟ.    Βάλε να φορτωθεί το βάρος νεότερος κανείς.                               216

Μονάδες 10

4. Να αποδώσετε με συντομία το περιεχόμενο των παρακάτω όρων που αναφέρονται στο δράμα:

μύθος, ήθος, διάνοια, κόθορνοι.

Μονάδες 10

5. Να γράψετε ένα ομόρριζο (απλό ή σύνθετο, της αρχαίας ή της νέας ελληνικής γλώσσας) για καθεμιά από τις παρακάτω λέξεις του κειμένου:

ξύνοικος, σθένειν, ὑπερδραμεῖν, ’φάνη, φρόνημα.

Μονάδες 10

6. Να γράψετε τον τύπο που σας ζητείται για καθεμιά από τις παρακάτω λέξεις:

ξύνοικος: γενική ενικού

οὐδενὸς: ονομαστική ενικού

δύνασθαι: α΄ ενικό πρόσωπο οριστικής παρατατικού στην ίδια φωνή

’φάνη: απαρέμφατο ενεστώτα στην ίδια φωνή.

δώσειν: β΄ ενικό πρόσωπο προστακτικής ενεστώτα στην ίδια φωνή.

Μονάδες 10

7. Να αναγνωρίσετε συντακτικώς τις παρακάτω λέξεις:

 ὁ κηρύξας, σθένειν, τούτων, κάτω, ταῦτα.

Μονάδες 10

Κούζας Ιωάννης