ΚΕΙΜΕΝΟ: Σοφοκλέους, Αντιγόνη στ. 450-470

 

Ἀντιγόνη

οὐ γάρ τί μοι Ζεὺς ἦν ὁ κηρύξας τάδε,            450

οὐδ᾽ ἡ ξύνοικος τῶν κάτω θεῶν Δίκη

τοιούσδ᾽ ἐν ἀνθρώποισιν ὥρισεν νόμους.

οὐδὲ σθένειν τοσοῦτον ᾠόμην τὰ σὰ

κηρύγμαθ᾽, ὥστ᾽ ἄγραπτα κἀσφαλῆ θεῶν

νόμιμα δύνασθαι θνητὸν ὄνθ᾽ ὑπερδραμεῖν.    455

οὐ γάρ τι νῦν γε κἀχθές, ἀλλ᾽ ἀεί ποτε

ζῇ ταῦτα, κοὐδεὶς οἶδεν ἐξ ὅτου ᾽φάνη.

τούτων ἐγὼ οὐκ ἔμελλον, ἀνδρὸς οὐδενὸς

φρόνημα δείσασ᾽, ἐν θεοῖσι τὴν δίκην

δώσειν· θανουμένη γὰρ ἐξῄδη, τί δ᾽ οὔ;          460

κεἰ μὴ σὺ προὐκήρυξας. εἰ δὲ τοῦ χρόνου

πρόσθεν θανοῦμαι, κέρδος αὔτ᾽ ἐγὼ λέγω.

ὅστις γὰρ ἐν πολλοῖσιν ἐς ἐγὼ κακοῖς

ζῇ, πῶς ὅδ᾽ Οὐχὶ κατθανὼν κέρδος φέρει;

οὕτως ἔμοιγε τοῦδε τοῦ μόρου τυχεῖν 465

παρ᾽ οὐδὲν ἄλγος· ἀλλ᾽ ἄν, εἰ τὸν ἐξ ἐμῆς

μητρὸς θανόντ᾽ ἄθαπτον ἠνσχόμην νέκυν,

κείνοις ἂν ἤλγουν· τοῖσδε δ᾽ οὐκ ἀλγύνομαι.

σοὶ δ᾽ εἰ δοκῶ νῦν μῶρα δρῶσα τυγχάνειν,

σχεδόν τι μώρῳ μωρίαν ὀφλισκάνω.               470

 

 

ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ

 

Α. Να μεταφράσετε στο τετράδιό σας το απόσπασμα: «οὐ γάρ τί μοι Ζεὺς ἦν ... κεἰ μὴ σὺ προὐκήρυξας».

                                                                                               Μονάδες 30

 

Β. Να γράψετε τις απαντήσεις των παρακάτω ερωτήσεων:

 

1. Ποιο ήταν το κίνητρο της ταφής του Πολυνείκη από την Αντιγόνη, όπως το δικαιολογεί ενώπιον του Κρέοντα;  

Μονάδες 10

2. Να χαρακτηρίσετε τον Κρέοντα από την οπτική της παρουσίασής του από την Αντιγόνη στο παραπάνω απόσπασμα.

Μονάδες 10

3. Στο παρακάτω μεταφρασμένο απόσπασμα από την περιγραφή του φύλακα φαίνεται πως Αντιγόνη δεν ήταν ταραγμένη και δεν πήρε προφυλάξεις για να μην αποκαλυφθεί. Μπορείτε να εξηγήσετε τους λόγους για τους οποίους η Αντιγόνη τήρησε μια τέτοια στάση;

 

ΦΥ. Έτσι κι αυτή, γυμνό σα βλέπει το νεκρό,

σπαράζει, δέρνεται και με κατάρες άγριες

αυτούς που το 'χαν κάνει καταριέται.

Στα δυο της χέρια κουβαλά χώμα στεγνό

κι από ροΐ χαλκωματένιο ραντίζει                                     430

τον πεθαμένο τρεις φορές με τ' άγιασμα.

Εμείς την είδαμε κι ορμήσαμε και με το πρώτο

την πιάσαμε· δεν έμοιαζε καθόλου ταραγμένη.

Την ξεψαχνίζαμε και για τα τώρα και για τα πριν·

τίποτα δεν αρνιότανε, κι αυτό μου φέρνει

γλυκόπικρη χαρά στ' αλήθεια.

Όταν γλυτώνεις συμφορές είναι γλυκό,

κι όμως πικρό στη συμφορά να σέρνεις φίλους.

Όμως για μένα δε μετρούν αυτά,

μπροστά στη σωτηρία μου.                                              440

Μονάδες 10

 

4. Να αναφέρετε τι ήταν τα παρακάτω:

Σατυρικό δράμα, διθύραμβος, άρμα Θέσπιδος

Μονάδες 10

 

5. Να γράψετε ένα ομόρριζο (απλό ή σύνθετο, της αρχαίας ή της νέας ελληνικής γλώσσας) για καθεμιά από τις παρακάτω λέξεις του κειμένου:

Δύνασθαι, λέγω, ἠνσχόμην, ἀλγύνομαι, μῶρα

Μονάδες 10

 

6. α. Δίκη, θεοῖσι: Να γράψετε τις πλάγιες πτώσεις του άλλου αριθμού από αυτόν που ο καθένας τύπος βρίσκεται.

Μονάδες 5

 

6. β. δύνασθαι: Να γράψετε το β΄ ενικό πρόσωπο σε όλες τις εγκλίσεις του ίδιου χρόνου.

᾽φάνη: Να γράψετε την οριστική και προστακτική του ίδιου χρόνου και στην ίδια φωνή.

Μονάδες 5

 

7. Να αναγνωρίσετε συντακτικά τις παρακάτω λέξεις του κειμένου:

νόμιμα, θνητὸν, ὑπερδραμεῖν, ἀνδρὸς, δείσασ(α).

Μονάδες 10 

 

Κούζας Ιωάννης